HISTORIA INTERNETU


W XXI wieku gwałtowny rozwój Internetu powoduje coraz to większe zainteresowanie historią Internetu i budową sieci komputerów o światowym zasięgu (pajęczyna), która pozwala na dostęp do zasobów komputerowych z każdego miejsca w świecie. Dlatego pragnę Państwu przybliżyć tę tematykę zwięźle i na temat, bez szczegółów nieistotnych dla przeciętnego użytkownika. Jednak pewna wiedza jest wskazana na ten temat. Jak to zwykle bywa historia większości znaczących wynalazków zaczyna się od chęci uzyskania przewagi militarnej nad innymi. Tak też zaczęła się i historia Internetu.

Pod koniec 1969 roku Departament Obrony USA rozpoczął projekt badawczy prowadzony przez agencję ARPA (ang. Advanced Research Project Agency), mający stworzyć sieć komunikacyjną dla wojska. Tak na wypadek wojny atomowej. W ramach tych działań połączono kilka uniwersytetów stanowych, rozpoczynając rozwój Internetu. Tak powstałą sieć nazwano ARPANET. Istniejące do tej pory sieci komputerów zarządzane były przez jeden centralny komputer, którego awaria eliminowała całą sieć z użytku, a na wojnie brak informacji to pewna przegrana. ARPANET dzięki opracowanej technologii wymiany pakietów z danymi opartej na wysyłaniu zapytań zapoczątkował rozwój Internetu. ARPANET utworzony był natomiast z sieci komputerów, bez wyraźnego punktu centralnego, która mogła pracować pomimo uszkodzenia jakiejś jej części.

ARPANET nie był jedyną siecią komputerów, która dążyła do decentralizacji połączonych jednostek. Brytyjczycy, na początku lat 70 ubiegłego wieku również pracowali nad rozwojem Internetu. Prace te zaowocowały powstaniem sieci komputerów o nazwie X.25. Tak jak w USA najpierw zaczęła działać w ośrodkach akademickich.

Jednak w początkowym okresie rozwoju różniły się między sobą w istotny sposób. Sieć komputerów X.25 była współ finansowana przez biznes, stąd pierwszymi użytkownikami były firmy z branży telekomunikacyjnej: Brytyjska Poczta, Western Union International i Tymnet. Natomiast ARPANET był finansowany przez Departament Obrony USA i jest przykładem rozwoju Internetu do celów wojskowych, co w tamtym czasie nie pozwalało użyć go do celów komercyjnych.

Poprzez przyłączenie do sieci komputerów po jednym ośrodku w Wielkiej Brytanii i Norwegii w 1973 roku ARPANET zapoczątkował rozwój Internetu o zasięgu międzynarodowym. Następna rewolucyjna data jaką odnotowała Historia Internetu, to 1983 rok. W tym to czasie wszystkie komputery w sieci ARPANET przeszły na stosowanie nowego protokołu przesyłania danych, zwanego TCP/IP (ang. Transmission Control Protokol / Internet Protokol).

Każdy komputer, podobnie jak każde inne urządzenie podłączone do sieci komputerów, miał własny adres wyrażany w liczbach i nazywany adresem IP (ang. Internet Protocol), który dał tak rozpowszechnioną do dziś nazwę Internet. Do tego powstaje system DNS (ang. Domain Name System), którego zadaniem jest tłumaczenie numerycznych adresów IP na zrozumiałe dla człowieka wyrażenia.

Drugim ważnym wydarzeniem tego czasu był podział sieci komputerów ARPANET, na sieć komputerów wojskowych i cywilnych, co umożliwiło gospodarcze zastosowanie tego rewolucyjnego rozwiązania - rozwój usług internetowych. Wkrótce pojawia się też pierwsza wersja systemu UNIX. Powstawały nowe sieci komputerów, na doskonalszych technikach przesyłania danych, połączone w globalny Internet. Ostatecznie ARPANET przestał istnieć w roku 1990.

Kolejnym ważnym elementem, jaki zanotowała historia Internetu, jest powstanie pierwszej strony internetowej i przeglądarki o nazwie World Wide Web (WWW), opartej na HTTP (ang. Hypertext Transfer Protocol), protokole przesyłania dokumentów hipertekstowych. W następnych latach powstają jak grzyby po deszczu przeglądarki i programy do obsługi stron WWW, co błyskawicznie przyśpiesza rozwój Internetu, pod względem technologicznym i ilości użytkowników.

Założenia twórców systemu sieci komputerów ARPANET, jakie sobie postawili – żeby każdy mógł się połączyć z każdym a uszkodzenie jednego lub kilku elementów nie miało wpływu na dalsze funkcjonowanie pozostałych, zostało osiągnięte (brak centralnego komputera). Ukształtowała się też konkretna struktura Internetu działająca we wszystkich jego elementach.

Internet nie jest jedną siecią, lecz zgrupowaniem wielu różnych sieci komputerów. Głównym elementem tej struktury są tzw. "routery", czyli mechanizmy przesyłające pakiety danych z jednej mikro sieci  do drugiej. Router jest punktem, który łączy ze sobą dwie sieci i każda z nich traktuje go jako swój element. Nad prawidłowym przekazywaniem danych czuwają odpowiednie protokoły internetowe.

Koniec XX i początek XXI wieku to rozwój tzw. Sieci Web 1.0 – statyczne, patrz i czytaj. W 2001 roku historia Internetu po upadku tzw. dot.com-ów wkracza w erę Web 2.0 – dynamiczne, czytaj i pisz. Powstaje wiele serwisów społecznościowych, które umożliwiają swoim użytkownikom współtworzenie zawartości. Lecz rozwój sieci komputerów (Internetu) jest tak burzliwy, że już wyłaniają się wierzchołki sieci trzeciej generacji Web 3.0 – sieci semantycznych.

HISTIRIA INTERNETU W POLSCE


Jako symboliczną datę, od której zaczęła funkcjonować sieć Internetu w Polsce należy uznać 17 sierpnia 1991 roku. Wtedy to właśnie nastąpiła wymiana informacji, przy użyciu protokołu IP pomiędzy Wydziałem Fizyki Uniwersytetu Warszawskiego a Centrum Komputerowym Uniwersytetu w Kopenhadze.

Jednak oficjalnie to 20 grudnia 1991 roku jest datą uzyskania przez nasz kraj dostępu do Internetu, wtedy to USA zniosły embargo na połączenia przez sieć komputerową z naszym państwem, co dało nam całkowity dostęp do ówcześnie oferowanych usług w globalnej sieci komputerowej.

Lecz te dwie daty to tylko symbole. Wysiłki polskich kręgów naukowo akademickich o przyjęcie Polski do EARN (ang. European Academic and Research Network) i zniesienia blokady przez Stany Zjednoczone Ameryki na eksport nowoczesnej techniki komputerowej i telekomunikacyjnej na kraje byłego układu warszawskiego, rozpoczęły się już w 1989 r.

Na początku roku 1991 przy Uniwersytecie Warszawskim została założona NASK (Naukowa i Akademicka Sieć Komputerowa) jako zespół koordynujący wprowadzanie sieci Internetu. Początkowo dostęp do Internetu w Polsce miały tylko ośrodki naukowe: Wydział Fizyki UW, Obserwatorium Astronomiczne UW, Centrum Informatyczne UW, Centrum Astronomiczne PAN, Instytut Fizyki Jądrowej w Krakowie oraz pojedyncze stanowiska na uczelniach w Toruniu, Krakowie i Katowicach.

W 1992r. NASK kontaktuje Polskę ze światem przez Danię łączem o przepustowości przesyłu danych 9600 kbps, a następnie w tym samym roku łączem satelitarnym przez Szwecję łączem 38400 kbps. W tym też roku Telekomunikacja Polska S. A. oddała do użytku sieć pakietową POLPAK, która działała na bazie protokołu X.25 z przepustowością 64 kbit/s do 2 Mbit/s i była wykorzystywana do połączeń terminalnych przekazując głównie pocztę elektroniczną.

Rok 1993 (grudzień) przyniósł przekształcenie NASKu w samodzielną jednostkę badawczo rozwojową, podległą Komitetowi Badań Naukowych. ATM S.A. wraz z NASK zaczyna w tym roku oferować dostęp do Internetu. W tym czasie mało, kto zdawał sobie sprawę, co to jest Internet i jaką ma to przedsięwzięcie przyszłość dla biznesu. Dlatego poza środowiskami naukowymi zainteresowanie było prawie żadne.

To też rok uruchomienia pierwszego polskiego serwera WWW i powstania pierwszego protoplasty polskich serwisów – Polska Strona Domowa (Polish Home Page). W 1995 roku powstaje pierwszy polski portal internetowy Wirtualna Polska działający do dziś i cieszący się rosnącym zainteresowaniem użytkowników, a w roku następnym zaczyna działać OptimusNet, dziś znany jako Onet.pl. W kwietniu 1996 roku TP S.A. uruchomiła dostęp do sieci Internetu przez modem dla wszystkich swoich abonentów.

Od tego momentu Internet przeżywa swój rozkwit, staje się coraz bardziej popularny wśród prywatnych użytkowników, zostaje wykorzystywany przez przedsiębiorstwa, instytucje, bankowość i media.